De Richtlijn loontransparantie uitgelegd

De Nederlandse wet komt niet uit de lucht vallen: hij zet een Europese richtlijn om. Die richtlijn staat vast, wat er ook met de exacte Nederlandse datum gebeurt.

Waar komt de wet vandaan?

In 2023 nam de Europese Unie Richtlijn (EU) 2023/970 aan, de "pay transparency directive". Doel: gelijke beloning van mannen en vrouwen voor gelijk werk, door lonen transparanter te maken. Elke lidstaat moet de richtlijn in eigen wetgeving omzetten. Nederland doet dat met wetsvoorstel 36949, dat sinds 21 mei 2026 bij de Tweede Kamer ligt en beoogd is per 1 januari 2027.

De belangrijkste onderdelen voor werving

• Artikel 5 lid 1 - informatie vooraf: kandidaten krijgen vóór de salarisonderhandeling informatie over het aanvangssalaris of de schaal.
• Artikel 5 lid 2 - verbod op de loonverleden-vraag: werkgevers mogen niet naar het huidige of eerdere salaris vragen.
• Artikel 5 lid 3 - genderneutrale werving: functiebenamingen en vacatureteksten zijn genderneutraal en het proces is niet-discriminerend.

En de rapportage?

Artikel 9 regelt de loonkloofrapportage. Die drempels lopen op met de bedrijfsomvang en beginnen bij 100 werknemers. Voor de meeste mkb-werkgevers is dat niet relevant. Meer over de rapportagedrempels.

Handhaving

De richtlijn geeft de toezichthouder (in Nederland de Nederlandse Arbeidsinspectie) bevoegdheden om te handhaven. Belangrijk detail: als een werkgever de transparantieplichten niet is nagekomen, kan de bewijslast in een gelijke-beloningszaak verschuiven naar de werkgever. De exacte sancties worden in de Nederlandse wet vastgelegd; we noemen hier bewust geen bedragen zolang die niet definitief zijn.

Bronnen: Richtlijn (EU) 2023/970 (loontransparantie) en het Nederlandse wetsvoorstel 36949 "Wet implementatie richtlijn loontransparantie", ingediend bij de Tweede Kamer op 21 mei 2026, beoogd in werking op 1 januari 2027. Dit artikel is algemene uitleg en geen juridisch advies.